«Культурный Дневник школьника»

значимый культурно-образовательный проект Татарстана, реализуемый Министерством культуры РТ, Министерством образования и науки РТ под патронажем Президента Республики Татарстан Рустама Минниханова.

КУЛЬТУРНЫЙ ДНЕВНИК ШКОЛЬНИКА В ЦИФРАХ

более
85 000
записей пользователей
свыше
200
конкурсов проведено
более
4 000
победителей конкурсов сайта

ПРИСОЕДИНЯЙСЯ К КУЛЬТУРНОЙ КОМАНДЕ ТАТАРСТАНА!

ВЕДИ ДНЕВНИК И БЛОГ
ДЕЛИСЬ ВПЕЧАТЛЕНИЯМИ
УЧАСТВУЙ В КОНКУРСАХ
ПРЕЗИДЕНТСКАЯ ЕЛКА
ТОРЖЕСТВЕННОЕ НАГРАЖДЕНИЕ

ОТЗЫВЫ ПОБЕДИТЕЛЕЙ

Вместе с «Культурным дневником» я открыл для себя Татарстан, его культуру и историю. С удовольствием участвую в конкурсах и мероприятиях портала. Столько новых уголков Татарстана повидал! А ещё проект очень помогает в учёбе. Спасибо всем организаторам!

Амир Ямаев, пгт Уруссу Ютазинского района

«Укучының мәдәни көндәлеге» проектында без өченче ел рәттән җиңүчеләр исемлегендә. Проекты белән без бик күп шәһәрләрдә булып кайттык, күп чараларда катнаштык, республика күләмендә булган конкурсларда катнашып җиңүчеләр арасында да булдык. Күп кенә районнарыбызда дусларыбыз бар, алар белән бергә театрларга, музейларга йорибез. «Укучының мәдәни көндәлеге» белән без бик горурланабыз, оештыручыларга бик куп итеп рәхмәтебезне белдерәбез!

Диляра и Лейля Юсуповы, г. Заинск

Я ученик 2 класса. Участвую в проекте "Культурный Дневник Школьника" уже второй год. Благодаря КДШ у меня много новых друзей. Я узнал столько интересного об истории и культуре моего родного края! Бываю в музеях и на концертах, в театрах и в исторических местах. Я очень полюбил проект КДШ за новую интересную жизнь.

Курмаев Бахтияр, г. Казань

Мне очень нравится проект КДШ! Спасибо организаторам за интересные конкурсы! В 2019 году я победил в 1 этапе конкурса "Самый активный пользователь портала" и меня пригласили на Республиканскую Президентскую Ёлку в Казань! Я впервые побывал на такой Ёлке, нам подарили очень красивые подарки! Ещё благодаря проекту я познакомился с новыми друзьями со всех уголков Татарстана! КДШ – мой любимый проект!

Токмачев Роман, г. Бугульма

ГЛАВНАЯБЛОГИКультурный дневникБорынгы өйнең эчке бизәлеш

Борынгы өйнең эчке бизәлеш

Автор
Опубликовано: 1269 дней назад ( 3 ноября 2022)
Рубрика: Музей
Редактировалось: 2 раза — последний 18 апреля 2026
+28
Голосов: 28
Борынгы өйнең эчке бизәлеш
Борынгы өйнең эчке бизәлеш
Борынгы өйнең эчке бизәлеш
Борынгы өйнең эчке бизәлеш
Борынгы өйнең эчке бизәлеш

Чаршауларның күбесе турыпочмаклы формада булган. Гадәттә, алар өйдә тукылган, әмма ХIХ гасыр ахыры – ХХ гасыр башында чаршаулар, сатып алынган төсле ситсылардан тегелгән үрнәкләр хисабына “этеп” чыгарылганнар. Чуар чаршаулар аеруча да киң таралыш алган була. Нигездә, аларда шакмаклы һәм буй-буй тукымалар, кызыл, зәңгәр, яшел һәм ак тоннар белән ярашкан. Шулай ук, үзәк кырлары зур геометрик фигуралар белән “тутырылган” чаршаулар да популяр булган.
Келәм. Гомумтөрки киләң “бәрхет” сүзеннән. Келәм – идәнгә җәю, стеналарны бизәү һ.б.лар өчен кулланыла торган төрле-төрле төстә, бизәкләп эшләнгән палас .

Интерьердагы горизонталь өслек, шул исәптән сәке һәм идән, татар өйләрендә келәм белән бизәлгән. Сәкене, гадәттә, киез келәм белән, ә идәнне тукылган йонсыз келәм белән каплаганнар.
Урындыкларда, сандык, сәке өсләрендә утыру өчен сырган аслык – көрпә кулланганнар. Бәйрәм һәм дини җыелышларда алгы стена буйлап сәкегә озын көрпә (50 сантиметрдан башлап бер метрга кадәр һәм аннан да озынрак) җәйгәннәр. Иң кадерле кунакка, мисал өчен муллага, утыру өчен Ашъяулыклар көнкүрештә еш кулланылганнар. Башлыча, аларны аш табыны яисә сәкедә, идәндә яки өстәлдә чәй эчкәндә җәя торган булганнар. Көндәлек файдаланыла торган ашъяулыкларны шакмаклы яки буй-буй рәсемнәр белән тукыганнар. Тантаналы очраклар өчен, ак җитенле яисә тегелгән бизәк белән төсле ефәк ашъяулыклар кулланылган .
Сөлгеләр белән өйнең алгы ягын, түрне бизәгәннәр. Керүче кешегә, иң беренче чиратта, өйнең, нәкъ менә әлеге өлеше күзгә чалына. Сөлгеләрне шулай ук, кырыйдагы стеналарга, тәрәзә араларына, бүлмәара киртәләргә, киштәләргә эләләр, алар белән бүлмә почмаклары да капланыла.

Шул рәвешле, татар телендә өйнең эчке бизәлеш предметлары атамалары, татар халкының милли эстетик һәм этик кыйммәтләре, гадәт, тәртип, үз-үзеңне тотышу, гаиләдә яшәү үзенчәлекләре белән бәйләнгән.
339 просмотров
Комментарии (26)
Айзиля Муллагалиева # 3 ноября 2022 в 16:50 0
БИК яхшы мэглумэт молодец!
Гулия Муллагалиева # 4 ноября 2022 в 04:53 0
спасибо подруга
Султан Давлетшин # 3 ноября 2022 в 16:51 0
Кызыклы язма.
Гулия Муллагалиева # 3 ноября 2022 в 16:59 0
спасибо большое Султан
Замира Габсаттарова # 3 ноября 2022 в 19:11 0
Очень интересная статья, молодец,+
Гулия Муллагалиева # 4 ноября 2022 в 04:53 0
спасибо подруга
Элина Ризванова # 4 ноября 2022 в 07:16 0
такое сейчас нет
Гулия Муллагалиева # 4 ноября 2022 в 15:01 0
Элина спасибо огромное
Алиса Муллагалиева # 4 ноября 2022 в 08:33 0
Интересная статья молодец!
Гулия Муллагалиева # 4 ноября 2022 в 15:01 0
спасибо огромное
Ильдар САБИРОВ # 4 ноября 2022 в 08:43 0
Интересно молодец!
Гулия Муллагалиева # 4 ноября 2022 в 15:01 0
спасибо огромное
Нурислам Харисов # 4 ноября 2022 в 09:01 0
Интересная статья!
Гулия Муллагалиева # 4 ноября 2022 в 15:02 0
ВСЕМ ВСЕМ огромное спасибо
Румиль НУРГАЛИЕВ # 4 ноября 2022 в 15:21 0
молодец! Интересная статья! Красивый блог
Гулия Муллагалиева # 6 ноября 2022 в 14:52 0
спасибо огромное, РУМИЛЬ
Демид Кураев # 6 ноября 2022 в 09:41 0
Здорово, Интересно!
Гулия Муллагалиева # 6 ноября 2022 в 14:52 0
спасибо огромное,
Равиль Кашапов # 10 ноября 2022 в 12:42 0
Отличная статья Здорово, Интересно!
Гулия Муллагалиева # 11 ноября 2022 в 15:33 0
спасибо ЗУР РӘХМӘТ
Анвар Хасаншин # 12 ноября 2022 в 15:01 0
Хорошая статья, молодец, Татарча блог
Гулия Муллагалиева # 18 ноября 2022 в 07:46 0
Спасибо большое
Ирек Рамилевич # 13 ноября 2022 в 16:14 0
Хороший блог молодец!
Гулия Муллагалиева # 18 ноября 2022 в 07:46 0
Спасибо Ирек
Лиана Фаррахова # 19 ноября 2022 в 14:27 0
Молодец Гулия!
Гулия Муллагалиева # 20 ноября 2022 в 05:39 0
Спасибо!
Мы в контакте