ГлавнаяБЛОГИПервоклашки, объединяйтесь!Сказка "Кычыткан" "Крапива"

http://зеленыйтатарстан.рф

Новые записи
Выставка в Дом Техники г.Бугульмы
Выставка в Дом Техники г.Бугульмы
сегодня в 00:10 - Токмачев Михаил 0 0
Выставка "Первые лица Республики"
Выставка "Первые лица Республики"
вчера в 23:53 - Токмачев Михаил 0 0
Музей прикладного искусства
Музей прикладного искусства
вчера в 23:46 - Тимур Зиганшин 0 0
Тимур Зиганшин
Музей Эйнштейна
вчера в 23:36 - Тимур Зиганшин 0 0
Музей Эйнштейна
Музей Эйнштейна
вчера в 23:36 - Тимур Зиганшин 0 0
Дворец Молодежи в Бугульме
Дворец Молодежи в Бугульме
вчера в 23:35 - Токмачев Михаил 0 0
Бугульминская библиотека семейного чтения
Бугульминская библиотека семейного чтения
вчера в 23:18 - Токмачев Михаил 0 0
Музей Л.Н. Толстого в гимназии № 7
Музей Л.Н. Толстого в гимназии № 7
вчера в 23:10 - Тимур Зиганшин 0 0
Выставка : авангардное пространство
Выставка : авангардное пространство
вчера в 22:49 - Анастасия Кузнецова 1 +1
Дом памяти М.И.Цветаевой.г.Елабуга
Дом памяти М.И.Цветаевой.г.Елабуга
вчера в 22:49 - Дарья Манахова 1 +1
Дипломы КДШа
Дипломы КДШа
вчера в 22:21 - Анастасия Кузнецова 2 +1
Открытие выставки «Великая Победа»
Открытие выставки «Великая Победа»
вчера в 22:15 - Иван Базыков 0 +1
Новый памятник «Кот Учёный»
Новый памятник «Кот Учёный»
вчера в 22:14 - Иван Базыков 0 +2
Мои победы на Учи.ру
Мои победы на Учи.ру
вчера в 22:14 - Анастасия Кузнецова 4 +2
Мемориальный комплекс Юдино
Мемориальный комплекс Юдино
вчера в 21:53 - Анастасия Кузнецова 4 +2
"Батарейка тапшыр" акциясе
"Батарейка тапшыр" акциясе
вчера в 21:50 - Равиль Кашапов 0 0
Выставка художественного отдела ДМШ10
Выставка художественного отдела ДМШ10
вчера в 21:47 - Анастасия Кузнецова 4 +2
23 НОЯБРЯ – 110 ЛЕТ СО ДНЯ РОЖДЕНИЯ НИКОЛАЯ НИКОЛАЕВИЧА НОСОВА (1908-1976), СОВЕТСКОГО ПИСАТЕЛЯ.
23 НОЯБРЯ – 110 ЛЕТ СО ДНЯ РОЖДЕНИЯ НИКОЛАЯ НИКОЛАЕВИЧА НОСОВА...
вчера в 21:43 - Регина Галиуллина 0 0
Дипломы нашего класса
Дипломы нашего класса
вчера в 21:42 - Анастасия Кузнецова 4 +2
Нажметдинов Рашид.
Нажметдинов Рашид.
вчера в 21:41 - София Потехина 3 +3

Сказка "Кычыткан" "Крапива"

Автор
Опубликовано: 2039 дней назад (28 апреля 2015)
+5
Голосов: 5
Кычыткан.
Борын-борын заманда булган ди бер шәп бакча. Бакча эче алмагач, чия, шомырт агачлары һәм яшелчә, җиләк-җимешләр белән шып тулган. Ух, авыздан сулар ага, ай, ялгыш, кереп киттем кыекка, сөйләм җебе бу түгеллә. Тир түгеп эшләгәннәр генә авыз тутырып ашый ди бу тәм томны. Билгеле инде, ялкауларның да ашыйсы килә, сирәк-мирәк булса да басып чыккалыйлар ди болар бу шәп бакчаны.
Бакчада, билгеле, һәртөрле үлән, чирәм, төрле-төрле чәчәкләр дә бар ди. Менә шулар арасында бик матур бер чәчәк кызы Чәчкә дә иркәләнеп үсә икән. Чәчкә үзенең матурлыгы белән һәркемне бик кызыктыра ди. Көн саен кичен Сандугач үзәкләрне өздереп үзенең мәхәббәт җырларын яңгырата, көндезләрен умарта корты егетләре Чәчкәне уратып: “Без-без-безне кара, без нинди уңганнар”, - дип безелдиләр ди. Ә Чәчкә кәефләнеп бары матур елмая, ләкин күңеленә хуш килгән берәүне таба алмый ди.
Ә бакча кырында әллә уталып калмыйча, әллә инде зәһәрләнеп, әрсезләнеп, үҗәтләнеп, мин дә дә кирәк бит дөньяга дип, тагын бер ят үлән үсә икән. Бу үләннең исеме бакчадагы тәмлеләргә һәм матурларга билгеле түгел ди. Ләкин аның көчле рухлы, сабыр гына, масаймыйча үсүен бик күпләр гаҗәпләнеп күзәткәннәр. Бу үлән егете дә Чәчкәне бик ярата икән, ләкин күңелен ачарга кыймый ди. Кич-кырын яйсә төнлә шаян –шук малай-шалай бакчага кергәндә, ыштан балаклары эченә кереп аякларын яйсә койма ярыгы аша кулларын сузганда, зәһәр теле белән чагып ала, ә бакча эченә кергәннәрне алга уздырмыйча арт саннарын да пешекләп ала ди. Чөнки аның Чәчкәсен таптатасы, өздертәсе килми.
Йокы аралаш, күзен кысып кына Әпрән бабай бу егетнең тырыш хезмәтен күзәтә ди һәм каракларның өтәләнгәч, “Әллә-лә-лә-лә, кычыта, ух, кычыта!” дип кычкырганнарын ишетә, колак яфракларына салып чорный ди. Ә егет кичен дә, көндез дә бик уяу, сабыр канатларым сынмасын дип, читтән генә чәчкәсен күзәтә бирә.
Беркөнне Чәчкәнең дә бу егеткә күзе төште, чөнки егет бик чибәр, куе купшы ябалдашлы, тамырлары тирәнтен киткән, җиргә нык берешкән. Эссе челләдә дә бөрешмичә солдатларча төз тора, сыгылып төшми Хәтта Сандугач кызлары да бик ошата егетнең үзен. Егетнең купшы ябалдашлары арасына кереп, эсседә хәл алалар, ә кичләрен рәхәтләнеп сайрыйлар. Чәчкә азрак көнләшеп тә куйды хәтта. Аның бу егетнең исемен бик беләсе килде, ләкин ничек танышырга белми иде.
Шулай көн узып, кич җитте, матур итеп күктә ай калыкты. Мәхәббәт белән янып йөрүчеләр күп шул айлы кичтә. Шундый бер пар бакча тирәсендә очрашты. Билгеле инде, сөйгәне өчен утка да, суга да керергә әзер яшь кешебез кулын җайлап кына койма ярыгы арасыннан сузып, Чәчкәгә таба үрелде. Чәчкәне өзеп үз сөйгәненә бирәсе килде. Уяу бакча егете сузылып яшь кешенең кулларын чакты, Чәчкәне өзүдән саклады. Ләкин карак егет моның белән генә туктап калмады, җирдән таяк алып, бакча егетен кыйный башлады. Бирешмәде, төз торды, яфраклары сында, ләкин сер бирмәде. Чәчкә барысын да күрде, елаганда күз яшьләре тәгәрәп-тәгәрәп җиргә актылар. Җирдән яшь бөртекләре, иртәнге чыкка әверелеп, бакча егетенең сынган урыннарына тәгәрәп менделәр, авыр яраларына шифа булып яттылар. Берничә көннән яшь тән савыгып, үзендә яңа матур ботаклар җибәрде. Яшь ботакларда кызарып чәчәк мәрҗәннәре – яралары тамгалары калкып чыкты. Бу мәрҗәннәр – мәхәббәт көченең билгесе иде. Әпрән бабай Чәчкәгә егетнең исемен ачты: “Бу егет Кычыткан атлы” –диде. Кычыткан ир-егет булды. Чәчкәгә булган мәхәббәте аны шулай үстерде. Җәй артыннан көз килде. Киләсе язга дип, алар үзләренең мәхәббәт орлыкларын бакча җиренә сиптеләр һәм суык кышка Кычыткан Чәчкәсен урап, ябалдашлары белән каплап, тирән йокыга талдылар. Җәйге бакча бик тә бәхетле һәм тыныч йокы теләде үзенең яшел дусларына.











Кычыткан.
Борын-борын заманда булган ди бер шәп бакча. Бакча эче алмагач, чия, шомырт агачлары һәм яшелчә, җиләк-җимешләр белән шып тулган. Ух, авыздан сулар ага, ай, ялгыш, кереп киттем кыекка, сөйләм җебе бу түгеллә. Тир түгеп эшләгәннәр генә авыз тутырып ашый ди бу тәм томны. Билгеле инде, ялкауларның да ашыйсы килә, сирәк-мирәк булса да басып чыккалыйлар ди болар бу шәп бакчаны.
Бакчада, билгеле, һәртөрле үлән, чирәм, төрле-төрле чәчәкләр дә бар ди. Менә шулар арасында бик матур бер чәчәк кызы Чәчкә дә иркәләнеп үсә икән. Чәчкә үзенең матурлыгы белән һәркемне бик кызыктыра ди. Көн саен кичен Сандугач үзәкләрне өздереп үзенең мәхәббәт җырларын яңгырата, көндезләрен умарта корты егетләре Чәчкәне уратып: “Без-без-безне кара, без нинди уңганнар”, - дип безелдиләр ди. Ә Чәчкә кәефләнеп бары матур елмая, ләкин күңеленә хуш килгән берәүне таба алмый ди.
Ә бакча кырында әллә уталып калмыйча, әллә инде зәһәрләнеп, әрсезләнеп, үҗәтләнеп, мин дә дә кирәк бит дөньяга дип, тагын бер ят үлән үсә икән. Бу үләннең исеме бакчадагы тәмлеләргә һәм матурларга билгеле түгел ди. Ләкин аның көчле рухлы, сабыр гына, масаймыйча үсүен бик күпләр гаҗәпләнеп күзәткәннәр. Бу үлән егете дә Чәчкәне бик ярата икән, ләкин күңелен ачарга кыймый ди. Кич-кырын яйсә төнлә шаян –шук малай-шалай бакчага кергәндә, ыштан балаклары эченә кереп аякларын яйсә койма ярыгы аша кулларын сузганда, зәһәр теле белән чагып ала, ә бакча эченә кергәннәрне алга уздырмыйча арт саннарын да пешекләп ала ди. Чөнки аның Чәчкәсен таптатасы, өздертәсе килми.
Йокы аралаш, күзен кысып кына Әпрән бабай бу егетнең тырыш хезмәтен күзәтә ди һәм каракларның өтәләнгәч, “Әллә-лә-лә-лә, кычыта, ух, кычыта!” дип кычкырганнарын ишетә, колак яфракларына салып чорный ди. Ә егет кичен дә, көндез дә бик уяу, сабыр канатларым сынмасын дип, читтән генә чәчкәсен күзәтә бирә.
Беркөнне Чәчкәнең дә бу егеткә күзе төште, чөнки егет бик чибәр, куе купшы ябалдашлы, тамырлары тирәнтен киткән, җиргә нык берешкән. Эссе челләдә дә бөрешмичә солдатларча төз тора, сыгылып төшми Хәтта Сандугач кызлары да бик ошата егетнең үзен. Егетнең купшы ябалдашлары арасына кереп, эсседә хәл алалар, ә кичләрен рәхәтләнеп сайрыйлар. Чәчкә азрак көнләшеп тә куйды хәтта. Аның бу егетнең исемен бик беләсе килде, ләкин ничек танышырга белми иде.
Шулай көн узып, кич җитте, матур итеп күктә ай калыкты. Мәхәббәт белән янып йөрүчеләр күп шул айлы кичтә. Шундый бер пар бакча тирәсендә очрашты. Билгеле инде, сөйгәне өчен утка да, суга да керергә әзер яшь кешебез кулын җайлап кына койма ярыгы арасыннан сузып, Чәчкәгә таба үрелде. Чәчкәне өзеп үз сөйгәненә бирәсе килде. Уяу бакча егете сузылып яшь кешенең кулларын чакты, Чәчкәне өзүдән саклады. Ләкин карак егет моның белән генә туктап калмады, җирдән таяк алып, бакча егетен кыйный башлады. Бирешмәде, төз торды, яфраклары сында, ләкин сер бирмәде. Чәчкә барысын да күрде, елаганда күз яшьләре тәгәрәп-тәгәрәп җиргә актылар. Җирдән яшь бөртекләре, иртәнге чыкка әверелеп, бакча егетенең сынган урыннарына тәгәрәп менделәр, авыр яраларына шифа булып яттылар. Берничә көннән яшь тән савыгып, үзендә яңа матур ботаклар җибәрде. Яшь ботакларда кызарып чәчәк мәрҗәннәре – яралары тамгалары калкып чыкты. Бу мәрҗәннәр – мәхәббәт көченең билгесе иде. Әпрән бабай Чәчкәгә егетнең исемен ачты: “Бу егет Кычыткан атлы” –диде. Кычыткан ир-егет булды. Чәчкәгә булган мәхәббәте аны шулай үстерде. Җәй артыннан көз килде. Киләсе язга дип, алар үзләренең мәхәббәт орлыкларын бакча җиренә сиптеләр һәм суык кышка Кычыткан Чәчкәсен урап, ябалдашлары белән каплап, тирән йокыга талдылар. Җәйге бакча бик тә бәхетле һәм тыныч йокы теләде үзенең яшел дусларына.
372 просмотра
Комментарии (25)
Ислам Галеев # 28 апреля 2015 в 11:07 +4
Новая сказка Риназа, читайте, интересная.
Айрат Шагеев # 28 апреля 2015 в 12:48 +5
Привет. Я ничего не понял
Айрат Шагеев # 28 апреля 2015 в 12:48 +5
laugh
Айрат Шагеев # 28 апреля 2015 в 12:48 +5
Но сказка хорошая, уверен!
Айрат Шагеев # 28 апреля 2015 в 12:48 +6
лови++++++++++++++
Ислам Галеев # 28 апреля 2015 в 22:03 +2
Спасибо))))))
Ислам Галеев # 28 апреля 2015 в 22:03 +2
Отличная, по Республике занял 2 место
Ислам Галеев # 28 апреля 2015 в 22:03 +2
Татарча өйрән
Ислам Галеев # 28 апреля 2015 в 22:02 +2
ПРо любовь Айрат, про крапиву, который полюбил астру.
Камила Файзуллина # 28 апреля 2015 в 11:45 +3
v
Ислам Галеев # 28 апреля 2015 в 22:04 +2
Спасибо,Камила!
Камила Файзуллина # 28 апреля 2015 в 11:49 +3
Мин бик ошады экият!!!
Ислам Галеев # 28 апреля 2015 в 22:04 +2
Рәхмәт, абыем бик тырышты)))
Камила Файзуллина # 28 апреля 2015 в 11:49 +3
Батыр кечеткэн!!
Ислам Галеев # 28 апреля 2015 в 22:05 +2
Бик батыр шул!
Камила Файзуллина # 28 апреля 2015 в 11:50 +3
Без балалар барыбызда бит кечеткэннэн куркабыз)))
Ислам Галеев # 28 апреля 2015 в 22:05 +2
Кычыткан бик файдалы, әнием ашка сала, чәчен юа)))
Азалия Залялова # 28 апреля 2015 в 21:21 +5
Бик кызык экият!!
Азалия Залялова # 28 апреля 2015 в 21:21 +5
Мина бик ышады!!
Азалия Залялова # 28 апреля 2015 в 21:21 +5
v
Ислам Галеев # 28 апреля 2015 в 22:06 +2
Рәхмәт!!!!!
Ислам Галеев # 28 апреля 2015 в 22:06 +2
Рәхмәт,Зәлия!
Ислам Галеев # 28 апреля 2015 в 22:06 +2
Бик кызык, Зәлия)))
Аделя Хусаинова # 29 апреля 2015 в 17:51 +2
бик кызыклы молодец мина бик тэ ошады
Ислам Галеев # 29 апреля 2015 в 23:37 +1
Рэхмэт, Аделя!

ШКОЛЬНАЯ ЭЛЕКТРОННАЯ ЭНЦИКЛОПЕДИЯ